Havo-P als manier van leren
Het programma begon enkele jaren geleden als een kleinschalig initiatief en groeide uit tot een vast onderdeel van het onderwijs voor alle leerlingen in havo 3. Inmiddels vormt het een belangrijke basis voor de verdere ontwikkeling van pgp-Technologie.Projectleider Kim Koehorst vertelt: “We zagen dat leerlingen behoefte hadden aan betekenisvol leren en contextrijk onderwijs. Door ze kennis te laten maken met bedrijven, techniek en ontwerptrajecten, ontdekken ze waarvoor ze leren. Havo-P is geen los vak, maar een manier van leren. Leerlingen krijgen zicht op wat ze kunnen door te doen en dat geeft enorm veel zelfvertrouwen.”

Leren door te ontwerpen en te maken
Binnen de Praktijkhavo leren leerlingen niet alleen hoe iets werkt, maar vooral hoe zij hun kennis kunnen toepassen. Ze werken aan themamodules zoals Bouwen, Wonen & Interieur (BWI), Produceren, Installeren en Energie (PIE) en Mobiliteit & Transport (M&T).Tijdens de projecten maken leerlingen producten, zoals een eigen houten schildersezel, of zij ontwerpen technische onderdelen. Zij werken met verschillende materialen en gereedschappen en ontwikkelen zij vaardigheden als samenwerken, plannen en presenteren.Een derdejaarsleerling vertelt: “Ik koos hiervoor omdat ik graag iets met mijn handen doe. Op de havo zit je veel achter een bureau, en dit geeft echt afwisseling. Het is leuk om iets te maken dat je daarna gewoon kunt gebruiken.”

Snipperuren geven ruimte om te ontdekken
Omdat de Praktijkhavo in havo 3 naast het reguliere programma wordt aangeboden, kunnen leerlingen wekelijks twee zogenoemde snipperuren inzetten om aan hun praktijkopdrachten te werken. Hierdoor ontstaat ruimte om projecten zorgvuldig uit te voeren, zonder dat dit ten koste gaat van de andere vakken. Een regeling die door leerlingen duidelijk wordt gewaardeerd.

Leren van echte opdrachtgevers
De verbinding met de praktijk is een belangrijk onderdeel van het programma. Vrijwel iedere themamodule bevat een bedrijfsbezoek, gastles of praktijkopdracht uit de regio. Een bijzondere samenwerking is die met Saxion Hogeschool. Leerlingen ontwerpen daar bijvoorbeeld een hulpmiddel voor iemand die gebruikmaakt van een rolstoel. Zij werken vanuit een echte vraag van een opdrachtgever, doorlopen de volledige ontwerpcyclus en presenteren hun oplossingen bij Saxion.Kim Koehorst ziet daarin een belangrijke meerwaarde: "Leerlingen doorlopen de ontwerpcyclus, bedenken oplossingen en bouwen een prototype. Dat sluit naadloos aan op het hbo."

Wat levert de Havo-P op?
De ervaringen van leerlingen zijn positief. Zij waarderen vooral de afwisseling met de reguliere lessen en vinden het prettig dat zij meer praktisch bezig zijn."Je werkt samen aan projecten. Het is minder theorie en meer doen. Dat maakt school leuker."Hoewel niet iedere leerling uiteindelijk kiest voor een technische vervolgopleiding, helpt het praktijkgericht leren wel bij het maken van een bewuste studiekeuze. Bovendien ontwikkelen leerlingen vaardigheden die ook buiten de techniek van grote waarde zijn, zoals ontwerpen, plannen, presenteren, samenwerken en kritisch denken.Een leerling vat dat mooi samen: "Ik ga straks een economische opleiding doen en sleutel thuis aan campers. De Praktijkhavo past daar perfect tussen: minder theorie en iets wat gewoon leuk is om te doen."Ook Saxion ziet de meerwaarde. Volgens de hogeschool hebben leerlingen die dit programma hebben gevolgd vaak al ervaring met de manier van werken die zij later in het hbo tegenkomen.

Samen blijven ontwikkelen
Twents Carmel College ziet Havo-P als een programma dat voortdurend in ontwikkeling is. Leerlingen denken actief mee over verbeteringen. Zij noemen bijvoorbeeld minder theorie binnen sommige modules, een betere spreiding van opdrachten en meer zichtbaarheid van de Praktijkhavo binnen de school. Die feedback wordt serieus genomen; het programma groeit samen met de leerlingen.

Blik op de toekomst
De ambitie is om de Praktijkhavo de komende jaren verder te ontwikkelen en nog meer havoleerlingen kennis te laten maken met praktijkgericht leren.

Kim Koehorst kijkt daarbij verder dan alleen het vak zelf: "Het zou prachtig zijn als iedere leerling bij zijn of haar havoprofiel een beetje van die praktijksaus krijgt. Meer doen, meer ontdekken; dat gun je iedereen."